Cách Kỹ năng nhận Feedback giúp bạn "trưởng thành" và thoát cảnh tự ái khi bị "soi"

Đừng để cái tôi "ngáng đường" sự nghiệp của chính mình

Có bao giờ bạn vừa gửi bản thiết kế hay dòng code tâm huyết đi, rồi nhận lại một tràng comment "chỉnh sửa này, thay đổi nọ" từ sếp hay khách hàng chưa? Cảm giác lúc đó thường là tim đập nhanh, mặt nóng bừng, trong đầu bắt đầu nảy số: "Họ chẳng hiểu gì về UX cả!" hay "Code mình chạy ngon thế này mà còn chê?". Đây chính là lúc cái tôi đang cố gắng bảo vệ vùng an toàn của bạn, nhưng cũng chính nó đang chặn đứng cơ hội để bạn giỏi lên.

Trong môi trường làm việc chuyên nghiệp, kỹ năng nhận Feedback không chỉ là việc gật đầu nghe theo, mà là cách bạn xử lý thông tin để biến những lời chê thành đòn bẩy cho sản phẩm. Nếu bạn từng đọc bài Cách Kỹ năng phản biện giúp bạn "chốt" job và thoát cảnh bị hỏi vặn đến "bí từ", bạn sẽ thấy rằng phản biện giỏi phải đi đôi với việc biết lắng nghe sâu.

Công thức 3 giây: Ngừng giải thích, bắt đầu đặt câu hỏi

Lỗi phổ biến nhất của các bạn Junior là vừa nghe chê đã vội vàng nhảy vào giải thích (defensive). Thay vì nói "Tại vì em thấy...", hãy thử áp dụng công thức 3 giây: Im lặng, hít sâu và đặt một câu hỏi mở để làm rõ vấn đề. Ví dụ: "Anh/chị thấy phần này chưa ổn ở điểm nào cụ thể ạ?" hoặc "Nếu đổi sang phương án này, mục tiêu của mình có thay đổi không?".

Việc đặt câu hỏi giúp bạn chuyển từ thế "bị tấn công" sang thế "cùng giải quyết vấn đề". Điều này cực kỳ quan trọng khi bạn áp dụng Cách Product Thinking nâng cấp Portfolio và thoát cảnh rớt CV, vì mọi quyết định của bạn cần dựa trên nhu cầu người dùng hơn là sở thích cá nhân. Khi bạn hiểu rõ gốc rễ của lời chê, bạn sẽ thấy nó không còn đáng sợ nữa.

Phân loại Feedback: Đâu là vàng, đâu là rác?

• Feedback khách quan: Dựa trên dữ liệu, trải nghiệm người dùng hoặc logic kỹ thuật. Đây là "vàng", hãy trân trọng và sửa ngay.
• Feedback chủ quan: "Anh thích màu xanh hơn", "Nhìn nó chưa sang". Đây là ý kiến cá nhân, bạn cần dùng kỹ năng của mình để hướng họ về mục tiêu chung của dự án.
• Feedback mơ hồ: "Nó cứ sao sao ấy". Đây là lúc bạn cần đặt câu hỏi để cụ thể hóa vấn đề.

Tách biệt bản thân ra khỏi sản phẩm

Một trong những tư duy giúp bạn thoát cảnh "tự ái" là hiểu rằng: Họ đang chê sản phẩm, không phải chê con người bạn. Bạn không phải là bản thiết kế đó, bạn cũng không phải là đoạn code đó. Sản phẩm có thể lỗi, nhưng bạn là người có khả năng sửa lỗi đó để nó hoàn hảo hơn. Khi tách biệt được hai thứ này, bạn sẽ đón nhận mọi lời phê bình với một cái đầu lạnh và một trái tim mở.

Nếu muốn tìm hiểu thêm về cách tổ chức những buổi review hiệu quả, bạn có thể tham khảo thêm về Design Critiques trên MDN hoặc NNG để biết cách các team lớn trên thế giới họ mổ xẻ sản phẩm mà không làm tổn thương nhau.

Hành trình trở thành chuyên gia không bao giờ trải đầy hoa hồng, nó được xây dựng từ hàng ngàn lần chỉnh sửa và hàng vạn lời góp ý. Bạn đã sẵn sàng để đón nhận lượt feedback tiếp theo chưa?

Đừng quên ghé thăm DIA DEMY để cập nhật thêm nhiều kỹ năng thực chiến khác nhé!